1990s

FU: Goed, laten we eerst eens bespreken waar die vreemde naam 1990s vandaan komt. Ik stel voor dat ik er een gooi naar doe, en dan zeggen jullie hoe ver ik er naast zit. Is de naam 1990s een truc om in de platenzaken in het speciale buiten-het-alfabet-rekje terecht te komen?
John: Close, maar het juiste antwoord is: 1990s is onmogelijk te googelen. Je kunt het doen, maar dan wordt het listig. Bedenk maar eens wat er allemaal aan hits verschijnt: alles wat er in dat decennium is gebeurd!
FU: Is dit allemaal onderdeel van het "not being cool-concept"?
John: Ja, we wilden per se niet een coole naam. Zoals The Killers of zo, of überhaupt The... and then some... 1990s betekent helemaal niets, dus daarom is het eigenlijk best goed. We zijn ook helemaal niet speciaal geïnteresseerd in muziek uit de jaren negentig of zo, of überhaupt in dat tijdperk.
Jamie : Nee zeker niet, schrijf dat op hoor. We zijn níet geïnteresseerd in de jaren '90.

FU: Het is toch wel ironisch: in jullie biografie staat dat jullie geen coole schoolband willen zijn, maar als je naar de muziek luistert, dan lijkt het er verdomd veel op dat er een coole schoolband staat te spelen. Ik krijg sterk de indruk dat ik word genaaid.
[1990s barsten in een hard gelach uit]
Jamie: You should know when you're being fucked!
FU: Ja, jullie lachen nu wel, maar denken jullie niet dat er straks allemaal tienermeisjes, extra mooi opgedoft voor die coole schoolband die ze denken te gaan zien, van een koude kermis thuiskomen als ze jullie op het podium zien staan?
John: Ja, dat wordt vreselijk voor ze. Verschrikkelijk!

John: Eigenlijk startten we als helemaal niets met deze band. We begonnen gewoon zonder enige pretentie te spelen.
FU: Dat is toch een vreemde gang van zaken. In de jaren '90 zaten jullie allemaal in bandjes en daar is nooit echt wat van de grond gekomen, en dan nu, tien jaar later, gaat opeens het balletje rollen zonder dat jullie ook maar de pretentie hadden. Probeerden jullie toen niet gewoonweg te hard, terwijl nu juist het pure speelplezier ervan afstraalt en dat in klinkende munt wordt uitbetaald?
John: Helemaal juist.
Jamie: Het leek wel of de mensen de wanhoop konden ruiken.
John: Nu ging het zo anders. De eerste zes nummers die we schreven, speelden we gewoon enkel voor the fun, in een woonkamer met een drumkit erin. We stuurden niets naar platenmaatschappijen of iets dergelijks. Uiteindelijk kwamen er een paar achter ons aan, waaronder gelukkig de fantastische mensen van Rough Trade.
FU: In de biografie noem je de band een "fantasy band". Is 1990s niet toch stiekem de band die jullie ooit al hadden moeten zijn?
John: Absoluut niet! We zijn niet gaan zitten kniesoren over alle dingen die we anders hadden moeten doen. Het is allemaal puur voor de lol verzonnen.
FU: Hoe verschilt de huidige muziek van de muziek die jullie met die vorige bands hebben gemaakt?
Jamie: It's like... ahhhhh [slaakt diepe zucht van opluchting]. Vroeger speelde ik heel snelle muziek; heel veel noten in heel weinig tijd enzo. Nu is het heerlijk relaxt.
John: Als ik nu aan die muziek terugdenk dan denk ik: Wrong!
FU: Was het je cultstatus that kept you alive?
John: Haha, iedereen vraagt ons naar dit nummer.
FU: Ja logisch, iedereen denkt: "these guys are fucking wives..." en zoals jullie misschien weten zijn we in Nederland sinds kort wat schichtig ten aanzien van alfa mannetjes...
John: [lachend] Ja, we zijn héél intimiderend. Nee, [serieus en langzaam sprekend] dat nummer gaat over de tijd dat ik helemaal niets aan muziek deed. Ik lag de hele dag stoned voor de televisie en werkte voor de rest in een supermarkt.
Michael: Het is niet echt een happy song.
John: Het is recht voor z'n raap. Niet om zielig te doen of zo, zo van "Oh, woo me" maar zo zag mijn leven er toen uit.

FU: Ik kreeg de indruk dat het nummer "Arcade Precinct" een parodie was op Lou Reed's "Walk on the wild side". Is dat zo?
1990s: Hè? Nee man!
Michael: Ik houd niet van "Walk on the wild side". Het nummer lijkt nog eerder op "Sweet Jane".
John: Ken je die film Pat Garrett & Billy the Kid met die soundtrack van Bob Dylan? Die gaat van pada da dada... en toen dachten wij van ... hé, dat moet zo van padada da pada en toen is dat nummer gekomen, maarre, ik zie nu wel waarom je met Lou Reed op de proppen komt...
FU: Het was vooral de frase "We had a good time hanging around with the wild life..." die de associatie teweegbracht. Het ironische is dan dat het helemaal geen wild kids zijn, maar verveelde shopping mallrats...
John: Welnee man! Waar ben jij opgegroeid?! Het gaat echt over heel erg asociale, shopliftende klereventjes!

FU: Goed, is dat misverstand ook weer uit de wereld. Hoe ziet de nabije toekomst eruit?
John: Morgen gaan we terug naar huis. Voor het eerst in weken weer in mijn eigen bed slapen en met mijn vriendin ehh... tja, jeweetwel. En dan gaan we nieuwe nummers schrijven!
FU: Voor een nieuw album?
John: Nee, niet perse. Als we terug zijn in Glasgow spelen we op een feest met een bevriende band en de regel is dat we alleen maar nieuwe nummers gaan opvoeren, vandaar. Op tournee wil het schrijven niet echt lukken. Je doet wel bits and pieces, maar niet veel meer dan dat.
FU: Welke bands inspireren jullie?
John: De Stones. En we luisteren veel reggae, alhoewel je er niet veel van terug zult vinden in onze muziek. En er is een nummer van Van Morrison, "TB Sheets", dat we allemaal erg goed vinden.

FU: Zeg, jullie begrijpen natuurlijk dat ik deze vraag moet stellen: in hoeverre is Franz Ferdinand van invloed geweest op jullie huidige succes? [Alex Kapranos en Paul Thomson zaten een tijdje in Johns vorige band The Yummy Fur]
John: Vrij weinig, verwaarloosbaar.
FU: Hielden jullie contact met elkaar toen zij explodeerden?
John: Jazeker, Alex en Paul zijn goede vrienden van ons. Maar ik denk dat de invloed van hun succes op ons marginaal is geweest. Zij werden zo ontiegelijk groot, dat het erg onwaarschijnlijk was dat er nog zo'n band uit Glasgow zou komen bovendrijven. De bliksem slaat nooit twee keer op dezelfde plek in.
FU: Ontstond er niet een soort scene van rockbandjes in het zog van FF? In Nederland had je bijvoorbeeld ooit Anouk die op het grootste festival van Nederland aanvankelijk met sinaasappels werd bekogeld, maar met "Nobody's wife" en passant wel een wereldhit scoorde en daarmee de omstandigheden creëerde waarin andere Nederlandse rockacts als Kane en Di-rect konden gedijen.
John: Nee zo werkte het niet in Glasgow. Er was wel een scene, maar het was niet zo dat iedereen opeens rockmuziek à la FF gingen spelen.
Michael: Misschien dat er wel meer bands zijn gevormd door het succes van FF.

John: Wat een prachtige ruimte hier trouwens. The Stones hebben hier toch dat unplugged optreden gedaan?
Michael: Ik had daar graag bij willen zijn. Heb jij ze wel eens gezien?
GvA: Ja, met m'n pa in een heel groot stadion aan de rand van de stad. De eerste twee nummers toch wel een beetje kippenvel, maar na de derde 'you got me rocking-tune' ga je je toch vervelen. Ik bedoel, dan heb je zo'n gigantisch oeuvre en dan speel je alleen maar rockers. Maar dat was 2003 ofzo, ik geloof dat ze nu meer spreiding in de set brengen. Ik heb toen trouwens een heel genante ervaring gehad. Op een of andere manier kwamen we in het voorste vak terecht, wat op zich heel relaxt was, want achterin dat voorste vak was nogal wat ruimte over. Daar stonden wij lekker ontspannen tegen het hekje aangeleund met achter ons de massa's, packed like sardines, heerlijk gewoon. Er liep zo'n catwalk het publiek in. De eerste nummers renden de halfbejaarde toeschouwers nog geestdriftig mee naar achteren als Jagger met zijn wapperende handjes voorbijkwam, maar deze montere beweeglijkheid stierf al een vroege dood. Zo kon het gebeuren dat pa en ik opeens tamelijk verveeld tegen ons hekje in een soort niemandsland stonden, oog in oog met een sterk bezwete Mick Jagger die twee meter boven ons uittorenend met veel armgebaar wat leven in de brouwerij probeerde te brengen. De magie van de wapperende handjes had op ons maar weinig uitwerking, we stonden die rare Jagger maar een beetje stom aan te gapen. Pragmatisch als hij is maakte hij zich gelukkig al gauw uit de voeten; hij bleef er heel professioneel onder.
Michael: Geldt wat jij zegt over die setlist niet vooral voor grote gesettlede bands? Ik denk dat jonge bandjes beter gewoon hun hits kunnen spelen. Maar vanavond willen we eigenlijk een keer twee rustige nummers in de set stoppen. Wat vind jij?
GvA: Waarom niet, maar wel al je hits spelen natuurlijk, dat sowieso.
John: Je hebt ook van die bands waarbij je denkt: wat gaan jullie in godsnaam op de volgende plaat doen? The Strokes bijvoorbeeld. Dat eerste album: briljant. Dat tweede album: paar goeie nummers. Dat derde album: zoooo slecht.
GvA: Tja, op een gegeven moment ontkom je er niet meer aan en moet je een ballade schrijven. Dat is oeuvredruk, vooral een symptoom bij pretentieuze bandjes.
John [zingt nasaal verveeld]: "I got nothing to say, I got nothing to say, nothing to say..."
Michael: Ja, hij heeft niets te zeggen, maar hij zegt het wel tien keer! Wat een kutplaat...

Toermanager Kenny komt binnenwaggelen. Zwijgend houdt hij drie envelopjes voor zijn enorme bierbuik. Als drie kleine kinderen kijken 1990s met ingehouden adem naar de kolos op. Eén voor een begint Kenny de envelopjes uit te delen. Voorzichtig schudt John met het papieren hulsje; het plasticen geklets tovert een brede grijns op zijn gezicht. Jamie heeft al een hoekje losgescheurd en strooit de grijze drankmuntjes voorzichtig in zijn handholte. Nauwkeurig begint hij ze te tellen, kijkt op naar Kenny en knikt instemmend. Kenny blikt meewarig terug en trekt stoicijns z'n portemonnee, pakt er een stapel bankbiljetten uit en begint er voor ieder 35 Euro zakgeld van af te flappen... Nu zijn ze niet meer te houden. Joelend tonen ze elkaar het geld en roepen dingen als: I'm rich, I'm rich! Who wants beer, I wanna buy you a beer! De drankmuntjes die ze in hun andere hand nog vasthouden schijnen ze alweer totaal vergeten. Jamie reikt me het geld en vraagt of ik iets aardigs over ze wil schrijven. Zwijgend draait Kenny zich om en verlaat de kleedruimte.

Als afsluiter van Glasgow Calling staat een cool schoolbandje van dertigers te spelen. Wat een frisse uitstraling hebben 1990s! De breed glimlachende Jamie, de glunderende John en de vrolijk op zijn drumkrukje hupsende Michael, tegelijkertijd zangpartijen en achtergrondkoortjes voor zijn rekening nemend. Natuurlijk is Amsterdam het beste publiek dat ze ooit hebben gehad, maar ik geloof het zo. De vele aanwezige Glasgowians zingen zelfs al sommige achtergrondkoortjes mee, iets wat de band blijkbaar nog niet eerder is overkomen. Met een stralende glimlach wisselt John wat oogcontact uit met tourmanager Kenny in de coulissen, zo van: "Do you see that?!" Kenny zal het wel weer paternalistisch opvatten allemaal, dat kinderlijke geluk. Hier en daar rammelt het wat, één keer zakt het tempo merkbaar in, maar wat geeft het. Prachtig, zulke bescheiden, innemende laddies, intens dankbaar voor een tweede jeugd.