Crossing Border 2007 - Voorpret
Ik liep in Den Haag door de stad. Een beetje in gedachten verzonken, waardoor mijn blik eerder viel op de draagtassen van de mensen dan op de mensen zelf. Daardoor zag ik ook de tas van selexyz verwijs - huisstijl, alles zonder hoofdletters leerde ik toevallig deze week. Dat lichte groen met rood. Die herkenbaarheid hebben ze op zich snel voor elkaar na de naamsverandering. Voor het eerst, echter, zag ik op de andere kant iets anders: het prachtaffiche van Crossing Border.
Deze week ook voor het eerst bij Ster & Cultuur op tv. Al even bovenaan verwerkt in de header van deze site. Het affiche is een tekening van de Schotse schrijver Alasdair Gray, die al zijn boeken van eigen tekeningen voorziet en uiteraard aanwezig is op een op voorhand al fantastische editie van Crossing Border, het festival dat muziek en literatuur naast elkaar programmeert, zonder dat deze twee elkaar écht - lees: geforceerd - hoeven te crossen.
Even was er ophef. Rufus Wainwright komt voor een live interview, een dag voordat het hoofdprogramma van het festival losbarst, en de mensen moeten daar voor betalen. Maar, men betaalt gewoon voor dit onderdeel op woensdag een tientje entree. De grote programmaonderdelen op donderdag, vrijdag en zaterdag zijn wat duurder, kaartjes zijn los verkrijgbaar en ja, Crossing Border duurt gewoon de hele week. Blijkbaar is het niet raar dat men al jarenlang betaalt voor allerlei literaire cafés en lezingen, maar betalen voor een gesprek met een muzikant is ineens te veel van het goede. Het was vooral de muziekjournalistiek die er een punt van maakte, waarmee die zichzelf onbewust een beetje ondermijnt. Je zou kunnen zeggen dat bijvoorbeeld 3voor12 hiermee impliceert dat een muzikant in de hiërarchie tóch lager staat dan een schrijver - die wel op het podium mag verschijnen, terwijl we ook gewoon zijn boeken kunnen lezen -, al zal dat de bedoeling niet geweest zijn. Zeker niet in geval van Rufus Wainwright. Ik weet niet hoe veel ik ervoor zou willen betalen, maar een tientje is daarvoor echt niet te veel.
Blijkbaar schrijven schrijvers en maken muzikanten muziek. En omdat schrijvers schrijven, mogen ze ook praten. Op Crossing Border is er tijdens het hoofdprogramma weer heel erg veel te horen, zowel in de taal van de schrijvers als in de taal van de muzikanten. En in beide categorieën een weldadige mix van oude bekenden en jonggedienden. Het is bijna onmogelijk om maar één dag te gaan, of je moet echt speciaal voor één schrijver, muzikant of band gaan, maar dan zou je blind zijn voor wat het festival je allemaal nog meer te bieden heeft.
Want zo staan er op donderdag bijvoorbeeld Akron/Family, die net een geweldige nieuwe plaat uit hebben, de bezwerende zuiderburen van Dez Mona, oudgedienden Kula Shaker en, voor wie 'm op één of andere manier nog nooit gezien heeft, altijd nog wel een keer kan zien of toch weer gaat missen, Spinvis. En misschien dat we Flip Kowlier in het echt wél kunnen verstaan? Op vrijdag The New Pornographers, Okkervil River én Loney, Dear. Alle drie zeer de moeite waard. Ben ook benieuwd wat Emma Pollock, van The Delgados, in haar eentje doet en Malcolm Middleton mag ook nog eens aantreden op de Scottish Night, waar veel schrijvers, onder meer genoemde Alasdair Gray, en muzikanten hun opwachting maken.
Ook IJsland krijgt een eigen vleugel: de bijna niet te schrijven IJslandse namen van schrijvers en muzikanten spreken alleen al op papier tot de verbeelding. Op zaterdag wordt het zo mogelijk nóg beter: de altijd sympathieke Super Furry Animals treden aan, de Black Rebel Motorcycle Club mag de sjieke schouwburg op stelten zetten en Andrew Bird mag het publiek de adem ontnemen, als Patti Smith of Vic Chesnutt dat niet al doen. Zie hier enkel en alleen nog maar de bekende namen uit het programma, dat vooral ook veel verrassingen zal brengen. Wat doet hippie Mike Heron van The Incredible String Band tegenwoordig? Is Victoria Bergsman van The Concretes met haar eenmansbandje Taken by Trees net zo leuk als toen ze samen met Peter, Bjorn & John "Young Folks" inzong? Zijn nieuwe bandjes uit Den Haag als Johnny's Landing en So What een beetje te pruimen? Hoe zijn de combi's muziek en poëzie dit jaar? (Bijvoorbeeld Tjitske Jansen met een strijkkwartet?) Hoe is het toch met Buffalo Tom? Crossing Border brengt een lijst namen waar je al niet goed van wordt, en dat wordt alleen nog maar erger, waarschijnlijk, als het tijdschema zal worden gepresenteerd. Moeilijk kiezen, ben ik bang.
Snel, want een muzieksite alhier, licht ik nog even de schrijvers eruit die je wat mij betreft - en dat is toch eigenlijk mijn métier - niet mag missen. Op donderdag een van de beste, maar nog steeds tamelijk onbekende, Vlaamse auteurs: Yves Petry. Vader Don en zoon Cherry Duyns stelden een literair varieté samen waarin onder andere K. Schippers te gast zal zijn. Het zijn goede interviewers, de mannen. De eigenzinnige Heere Heeresma is aanwezig, leuk om die eens in het echt te zien. Lachen wordt het met Gummbah, die naar ik hoop weer eens vertelt over de net niet verschenen boeken. Op vrijdag Roddy Doyle, Michel Faber, Thomas Lieske, schrijver en cultuurjournalist Michael Bracewell, A.F.Th., die hopelijk bijgekomen is van de AKO-ruzie met Arnon Grunberg, en Wim de Bie. Op zaterdag de Zuid-Afrikaanse André Brink, maar ook Chuck Palahniuk (van Fight Club!), Dan Rhodes en Erwin Mortier. Ook hier ben ik er dan nog een heleboel vergeten. Het aanbod is groot, heel groot.
Zoals gezegd, een prachteditie, die zoals het er nu naar uitziet elke stuiver waard is die je eraan uitgeeft. Of je nu een kaartje hebt voor het interview met Rufus, of niet. Gaan dus. Naar Den Haag. Let op: in de Schouwburg dit keer, maar dat moet niets uitmaken.